Trong mỗi gia đình thường có một góc để thuốc: vài vỉ hạ sốt, thuốc đau bụng, thuốc bôi, dầu gió. Nhưng không phải ai cũng biết rằng thuốc cũng “có tuổi thọ”, và cách cất giữ sai có thể khiến thuốc giảm tác dụng, thậm chí sinh ra chất có hại. Bài viết này hướng dẫn bạn bảo quản thuốc tại nhà đúng cách để thuốc luôn an toàn khi cần dùng.

Vì sao phải bảo quản thuốc đúng cách?
Hoạt chất trong thuốc có thể bị phân hủy khi gặp nhiệt độ cao, ánh sáng mạnh hoặc độ ẩm. Thuốc hỏng không phải lúc nào cũng thay đổi màu hay mùi rõ rệt, nên người dùng khó nhận ra. Thuốc bảo quản sai có thể kém hiệu quả, khiến bệnh lâu khỏi, hoặc gây phản ứng không mong muốn. Ngoài ra, thuốc để lung tung còn tiềm ẩn nguy cơ trẻ nhỏ uống nhầm.
Những điều kiện cần tránh
- Nhiệt độ cao: không để thuốc trong xe hơi, gần bếp, cạnh cửa sổ có nắng chiếu trực tiếp.
- Độ ẩm: phòng tắm và nhà bếp là nơi ẩm, không phù hợp để cất thuốc.
- Ánh sáng: nhiều loại thuốc cần tránh ánh sáng, nên giữ trong hộp hoặc lọ sẫm màu ban đầu.
- Không khí: luôn đậy kín nắp sau khi dùng, nhất là thuốc dạng bột, viên sủi và kem bôi.
Nơi cất thuốc lý tưởng trong nhà
Hầu hết thuốc nên được cất ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng, nhiệt độ ổn định, thường dưới khoảng 30 độ C trừ khi nhãn ghi khác. Một chiếc hộp hoặc tủ riêng đặt trong phòng khách hay phòng ngủ thường phù hợp hơn nhà bếp và nhà tắm. Hãy đặt ở vị trí cao và có khóa hoặc nắp an toàn, ngoài tầm với của trẻ em.

Thuốc nào cần để trong tủ lạnh?
Chỉ một số thuốc cần bảo quản lạnh, thường là một số loại insulin, vaccine, thuốc nhỏ mắt hoặc siro đặc biệt. Nhãn hoặc tờ hướng dẫn sẽ ghi rõ như “bảo quản ở 2–8 độ C”. Khi để trong tủ lạnh, nên đặt ở ngăn mát, tránh sát thành ngăn đá và không để chung với thực phẩm sống. Không tự ý cho mọi loại thuốc vào tủ lạnh, vì có loại bị kết tinh hoặc biến đổi khi gặp lạnh.
Giữ thuốc trong bao bì gốc
Hãy giữ thuốc trong hộp và vỉ nguyên bản cùng tờ hướng dẫn sử dụng. Bao bì cho biết tên thuốc, hàm lượng, số lô và hạn dùng. Việc đổ thuốc lẫn vào một lọ chung rất dễ gây nhầm lẫn, nhất là với người cao tuổi hoặc khi nhiều người trong nhà dùng thuốc khác nhau. Nếu cắt vỉ để mang theo, hãy cắt kèm phần ghi tên và hạn dùng.
Lưu ý theo từng dạng thuốc
- Thuốc viên, viên nang: để nơi khô, đậy kín; viên sủi cần đậy nắp chặt ngay sau khi lấy.
- Thuốc nước, siro: ghi ngày mở nắp lên chai, tuân thủ thời hạn dùng sau khi mở, dùng dụng cụ đong kèm theo.
- Thuốc nhỏ mắt, nhỏ mũi: không chạm đầu lọ vào mắt hoặc mũi, không dùng chung, bỏ theo hạn sau mở nắp ghi trên nhãn.
- Thuốc bôi, kem, mỡ: vặn nắp kín, tránh nóng làm chảy hoặc tách lớp.
- Thuốc dạng bột pha: chỉ pha khi cần dùng và dùng hết trong thời gian hướng dẫn.
Kiểm tra tủ thuốc định kỳ
Mỗi 3 đến 6 tháng, hãy dành chút thời gian rà soát tủ thuốc: bỏ thuốc hết hạn, thuốc đổi màu, vón cục, chảy nước, có mùi lạ hoặc bao bì rách mất thông tin. Ghi hạn dùng nổi bật lên nắp hoặc hộp để dễ nhìn. Nên giữ lại tờ hướng dẫn để tra khi cần.

Xử lý thuốc hết hạn thế nào?
Không vứt thuốc nguyên vỉ vào thùng rác sinh hoạt hoặc xả xuống bồn cầu. Bạn có thể mang thuốc hết hạn đến nhà thuốc hoặc cơ sở y tế có thu gom, hoặc bỏ riêng trong túi kín, tách khỏi tầm tay trẻ em và vật nuôi theo hướng dẫn của địa phương. Hỏi dược sĩ nếu bạn chưa chắc cách xử lý phù hợp.
Sai lầm thường gặp khi bảo quản thuốc
- Cất thuốc trong phòng tắm vì tiện, nhưng hơi nước làm thuốc dễ ẩm và hỏng.
- Để thuốc trong xe hơi hoặc cốp xe, nơi nhiệt độ có thể tăng rất cao vào buổi trưa.
- Đổ nhiều loại thuốc vào chung một hộp không nhãn, dễ nhầm hàm lượng và hạn dùng.
- Bỏ tờ hướng dẫn sau lần dùng đầu tiên, nên khi cần không còn thông tin để tra.
- Dùng thuốc còn thừa từ đợt bệnh trước mà không kiểm tra hạn dùng và không hỏi ý kiến người có chuyên môn.
Gợi ý sắp xếp tủ thuốc gia đình
Bạn có thể chia tủ thuốc thành các ngăn: thuốc giảm đau, hạ sốt; thuốc tiêu hóa; thuốc dị ứng, ho; thuốc dùng ngoài; dụng cụ y tế như nhiệt kế, băng gạc. Mỗi ngăn dán nhãn rõ, xếp thuốc sắp hết hạn lên phía trước để dùng trước. Đặt riêng một ngăn cho thuốc của người bệnh mạn tính để không bị lẫn với thuốc dùng chung. Ghi số điện thoại của dược sĩ hoặc bác sĩ quen trên nắp hộp để tiện liên hệ khi cần.
Khi đi du lịch hoặc di chuyển
Mang thuốc trong hộp gốc, để trong túi xách tay thay vì vali ký gửi, tránh để dưới nắng. Với thuốc cần giữ lạnh, hãy dùng túi giữ nhiệt. Người có bệnh mạn tính nên mang dư vài ngày thuốc phòng khi chuyến đi bị kéo dài.
Câu hỏi thường gặp
Có nên để thuốc trong ngăn kéo bàn làm việc hoặc túi xách không?
Có thể trong thời gian ngắn, nhưng nên tránh để lâu vì nhiệt độ và độ ẩm thay đổi. Nếu cần mang theo, hãy để thuốc trong hộp nguyên bản và tránh để trong xe.
Thuốc còn hạn nhưng bị ẩm thì có dùng được không?
Không nên dùng. Thuốc đã ẩm, dính, đổi màu hoặc có mùi lạ có thể đã hỏng dù chưa hết hạn. Hãy hỏi dược sĩ hoặc bỏ đi.
Có cần cất thuốc của người lớn và trẻ em riêng không?
Nên có. Thuốc trẻ em và thuốc người lớn dễ nhầm lẫn về hàm lượng. Phân chia ngăn riêng và dán nhãn giúp tránh nhầm.
Kết luận
Bảo quản thuốc đúng cách không khó: nơi khô ráo, thoáng mát, tránh nắng, giữ bao bì gốc, để xa tầm tay trẻ em và kiểm tra hạn dùng định kỳ. Nếu bạn cần tư vấn về cách cất giữ một loại thuốc cụ thể, dược sĩ Nhà thuốc An Phúc luôn sẵn sàng hỗ trợ.
Bài viết liên quan
- Kháng sinh: vì sao không nên tự ý mua và dùng
- Cách đọc nhãn thuốc đúng để dùng thuốc an toàn
- Thực phẩm chức năng không phải là thuốc: Hiểu đúng để dùng an toàn
Các bài viết liên quan
- Kháng sinh: vì sao không nên tự ý mua và dùng
- Thuốc nhỏ mắt, nhỏ mũi: cách dùng đúng để thuốc phát huy tác dụng
- Cúm mùa: cách phòng ngừa và khi nào cần đi khám
- Thực phẩm chức năng không phải là thuốc: Hiểu đúng để dùng an toàn
- Cách đọc nhãn thuốc đúng để dùng thuốc an toàn
- Ibuprofen: ai không nên dùng?
- Paracetamol: liều dùng an toàn cho người lớn và trẻ em
- Hạn dùng và cách bảo quản thuốc: 5 điều dễ nhầm

Siro bổ sung chất xơ, tăng cường sức đề kháng cho trẻ KID GROW Kenko (100ml)
Que thử thai hCG giúp xác định tuần tuổi thai kỳ Accufast (1 kít)
Son dưỡng Omi Menturm lành tính dành cho trẻ em và môi nhạy cảm (3.6g)
Siro hỗ trợ hấp thu canxi, giúp xương răng chắc khỏe Nature's Way Kids Smart Drops Vitamin D3+K2 (Hộp 11ml)
Miếng dán hạ sốt ByeBye Fever Super Cool dùng cho trẻ từ 10 tuổi và người lớn (3 gói x 2 miếng)
Dầu dừa tươi Raw Virgin Coconut Oil Cobote dưỡng ẩm, chống hăm (50ml)
Dầu gội sạch gàu, giảm ngứa Nazorel shampoo 100ml
