Chu kỳ kinh nguyệt: Thế nào là bình thường?

Chu kỳ kinh nguyệt là “tấm gương” phản ánh sức khỏe sinh sản của người phụ nữ. Nhiều bạn gái băn khoăn không biết chu kỳ của mình có bình thường hay không: lệch vài ngày có sao không, ra máu nhiều hay ít là thế nào. Bài viết giải thích thế nào là chu kỳ kinh nguyệt bình thường, những yếu tố có thể làm chu kỳ thay đổi và khi nào cần đi khám.

Chu kỳ kinh nguyệt là gì?

Chu kỳ kinh nguyệt được tính từ ngày đầu tiên của kỳ kinh này đến ngày trước ngày đầu tiên của kỳ kinh kế tiếp. Trong chu kỳ, các hormone như estrogen và progesterone thay đổi, khiến niêm mạc tử cung dày lên để chuẩn bị đón trứng thụ tinh. Nếu không có thai, lớp niêm mạc này bong ra và tạo thành kinh nguyệt.

Thế nào là chu kỳ bình thường?

• Độ dài chu kỳ: thường từ 21 đến 35 ngày ở người trưởng thành. Ở tuổi dậy thì, chu kỳ có thể dài hơn, từ 21 đến 45 ngày.
• Số ngày hành kinh: khoảng 3 đến 7 ngày.
• Lượng máu kinh: trung bình khoảng 30 đến 80 ml cho cả kỳ. Nếu phải thay băng vệ sinh liên tục mỗi 1 đến 2 giờ, hoặc ra máu cục lớn, cần đi khám.
• Độ đều: chu kỳ có thể lệch vài ngày giữa các tháng, điều này khá bình thường.

Các giai đoạn trong một chu kỳ

1. Giai đoạn hành kinh: ngày đầu tiên của kỳ kinh, niêm mạc tử cung bong ra.
2. Giai đoạn nang trứng: nang trứng phát triển, niêm mạc tử cung dày dần lên.
3. Rụng trứng: thường vào khoảng giữa chu kỳ, trứng được giải phóng.
4. Giai đoạn hoàng thể: cơ thể chuẩn bị cho khả năng mang thai; nếu không có thai, hormone giảm và kỳ kinh mới bắt đầu.

Những yếu tố có thể làm chu kỳ thay đổi

• Căng thẳng kéo dài, áp lực công việc, học tập.
• Thay đổi cân nặng đột ngột: giảm hoặc tăng nhiều.
• Tập luyện cường độ cao, thiếu năng lượng.
• Thay đổi giờ giấc, mất ngủ, đi xa, thay đổi múi giờ.
• Dùng thuốc nội tiết, thuốc tránh thai hoặc một số thuốc khác.
• Các vấn đề sức khỏe như hội chứng buồng trứng đa nang, rối loạn tuyến giáp, u xơ tử cung.
• Giai đoạn đặc biệt: dậy thì, sau sinh, cho con bú, tiền mãn kinh.

Triệu chứng trước kỳ kinh thường gặp

Nhiều phụ nữ có biểu hiện nhẹ như căng tức ngực, đầy bụng, đau bụng dưới nhẹ, thay đổi tâm trạng, mệt mỏi, thèm ăn trong vài ngày trước kỳ kinh. Những biểu hiện này thường nhẹ và tự hết khi bắt đầu hành kinh. Nếu triệu chứng nặng, ảnh hưởng rõ đến sinh hoạt hằng ngày, bạn nên hỏi bác sĩ.

Dấu hiệu cần đi khám

• Chu kỳ ngắn hơn 21 ngày hoặc dài hơn 35 đến 45 ngày kéo dài.
• Mất kinh từ 3 tháng trở lên (khi không mang thai).
• Ra máu rất nhiều, kéo dài trên 7 ngày hoặc phải thay băng liên tục.
• Đau bụng kinh dữ dội, không đáp ứng với biện pháp thông thường.
• Ra máu giữa kỳ, sau quan hệ hoặc sau khi mãn kinh.
• Dấu hiệu thiếu máu: mệt, chóng mặt, da xanh nhợt, hồi hộp.

Chăm sóc bản thân trong những ngày hành kinh

• Nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc.
• Ăn uống cân bằng, bổ sung thực phẩm giàu sắt như thịt nạc, cá, rau xanh đậm, đậu; kèm trái cây giàu vitamin C.
• Chườm ấm vùng bụng dưới giúp giảm đau.
• Vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga.
• Giữ vệ sinh, thay băng vệ sinh đúng thời gian.
• Hạn chế cà phê, rượu bia và thức ăn quá mặn nếu thấy khó chịu.

Khi đau bụng kinh nhiều, bạn có thể hỏi dược sĩ về thuốc giảm đau phù hợp, dùng đúng liều và không dùng khi có chống chỉ định.

Chu kỳ ở từng giai đoạn của cuộc đời

Tuổi dậy thì: chu kỳ thường chưa đều trong 1 đến 2 năm đầu do trục nội tiết còn đang hoàn thiện. Tuổi sinh sản: chu kỳ thường ổn định hơn nhưng vẫn có thể thay đổi theo căng thẳng, cân nặng, sinh hoạt. Sau sinh và cho con bú: kinh nguyệt có thể trở lại muộn hoặc chưa đều. Tiền mãn kinh: chu kỳ thường thưa dần, lượng kinh thay đổi, kèm các cơn bốc hỏa, khó ngủ. Biết những giai đoạn này giúp bạn không quá lo lắng khi cơ thể có những thay đổi tự nhiên.

Mẹo ghi chép chu kỳ hữu ích

Mỗi tháng hãy ghi: ngày bắt đầu và kết thúc kỳ kinh, lượng kinh (ít, vừa, nhiều), mức độ đau, triệu chứng đi kèm, thuốc đã dùng. Sau vài tháng, bạn sẽ thấy quy luật của mình và có thông tin cụ thể để chia sẻ với bác sĩ khi cần. Việc này đặc biệt có ích nếu bạn đang chuẩn bị mang thai hoặc muốn tránh thai.

Câu hỏi thường gặp

Chu kỳ lệch vài ngày có sao không?

Lệch vài ngày giữa các tháng là bình thường. Nếu lệch nhiều và thường xuyên, hãy đi khám.

Bao nhiêu tuổi thì có kinh lần đầu?

Thường từ 10 đến 16 tuổi. Nếu quá 16 tuổi mà chưa có kinh hoặc có kinh quá sớm, nên đi khám.

Trễ kinh có phải chắc chắn có thai?

Không chắc chắn. Có thể do nhiều nguyên nhân. Nếu có quan hệ tình dục, bạn nên thử thai và đi khám khi cần.

Dùng ứng dụng theo dõi chu kỳ có hữu ích không?

Có thể giúp ghi lại và nhận ra quy luật. Nhưng không nên dùng thay cho thăm khám khi có bất thường.

Kết luận

Hiểu rõ chu kỳ kinh nguyệt giúp bạn chủ động chăm sóc sức khỏe sinh sản. Hãy ghi lại chu kỳ mỗi tháng, chú ý các dấu hiệu bất thường và đi khám khi cần. Dược sĩ Nhà thuốc An Phúc luôn sẵn sàng lắng nghe và tư vấn riêng tư qua số 0932 322 778.

Bài viết liên quan

• Sức khỏe sinh sản nam giới: những thói quen nên duy trì
• Viêm nhiễm phụ khoa: dấu hiệu thường gặp và cách phòng ngừa
• Chu kỳ kinh nguyệt: cách theo dõi và dấu hiệu bất thường