Ngộ độc thực phẩm: xử trí ban đầu

Ngộ độc thực phẩm xảy ra khi ăn hoặc uống thức ăn, nước nhiễm vi khuẩn, virus, ký sinh trùng, độc tố hoặc hóa chất. Triệu chứng thường xuất hiện sau vài giờ đến 1 đến 2 ngày. Đa số trường hợp nhẹ và tự khỏi trong vài ngày nếu được bù nước đủ, nhưng một số tình huống có thể nguy hiểm, đặc biệt với trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền.

Triệu chứng thường gặp

• Buồn nôn, nôn.
• Đau quặn bụng, tiêu chảy, có thể kèm sốt nhẹ.
• Mệt mỏi, đau đầu, đau cơ.
• Nhiều người cùng ăn một bữa có triệu chứng tương tự là gợi ý quan trọng.

Xử trí ban đầu tại nhà

• Cho người bệnh nghỉ ngơi; ngưng ăn các thức ăn nghi ngờ.
• Bù nước và điện giải bằng oresol pha đúng hướng dẫn, uống từng ngụm nhỏ, thường xuyên; nước cháo muối loãng cũng có thể dùng khi không có oresol.
• Khi bớt nôn, cho ăn thức ăn nhẹ, dễ tiêu như cháo, súp, chuối, bánh mì khô; tránh đồ dầu mỡ, sữa, rượu bia, cà phê trong vài ngày.
• Giữ lại mẫu thức ăn còn thừa và bao bì (nếu có) để hỗ trợ cơ quan y tế tìm nguyên nhân khi cần.
• Rửa tay sạch, vệ sinh nhà vệ sinh để tránh lây cho người khác.

Những điều không nên làm

• Không tự gây nôn bằng cách móc họng, uống muối đặc hay uống nước chanh pha mặn.
• Không tự dùng thuốc cầm tiêu mạnh hoặc kháng sinh khi chưa có tư vấn của bác sĩ hoặc dược sĩ, nhất là khi sốt hoặc phân có máu.
• Không cho trẻ nhỏ uống thuốc người lớn.
• Không chờ đợi nếu nghi ngờ ngộ độc nấm, cá nóc, hóa chất, thuốc trừ sâu hoặc ngộ độc nặng.

Dấu hiệu cần đưa đi cấp cứu ngay

• Nôn liên tục, không uống được nước; dấu hiệu mất nước: khát nhiều, môi khô, mắt trũng, tiểu ít, chóng mặt, mệt lả.
• Đi ngoài phân có máu hoặc đen, đau bụng dữ dội, sốt cao trên 38,5 độ C.
• Nhìn mờ, nhìn đôi, nói khó, nuốt khó, yếu liệt, tê bì, khó thở: có thể là ngộ độc độc tố thần kinh.
• Co giật, lơ mơ, mất ý thức.
• Trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người có bệnh nền có triệu chứng ngộ độc.
• Triệu chứng kéo dài trên 2 đến 3 ngày hoặc ngày càng nặng.

Phòng ngừa ngộ độc thực phẩm

• Ăn chín, uống sôi; rửa sạch rau, quả; tách riêng thực phẩm sống và chín.
• Rửa tay trước khi chế biến và trước khi ăn.
• Bảo quản thực phẩm đúng nhiệt độ; hâm nóng kỹ thức ăn thừa; không ăn đồ đã có dấu hiệu ôi thiu, nấm mốc.
• Cẩn thận với thức ăn đường phố, đồ ăn tươi sống, hải sản không rõ nguồn gốc, nấm lạ, thực phẩm đóng hộp phồng hoặc móp.

Lời khuyên

Hãy bổ sung nước và theo dõi sát. Nếu bạn không chắc tình trạng của mình hay người thân có nặng hay không, hãy gọi cho cơ sở y tế hoặc hỏi dược sĩ để được hướng dẫn sớm.

Bài viết liên quan

• Trào ngược dạ dày: thói quen cần thay đổi
• Tiêu chảy: bù nước đúng cách và khi nào cần đi khám

Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán và chỉ định của bác sĩ. Bạn cần tư vấn thêm, hãy hỏi dược sĩ Nhà thuốc An Phúc qua hotline 0932.322.778.