Sốt ở người lớn: Khi nào theo dõi tại nhà, khi nào cần đi khám?

Sốt là một trong những lý do phổ biến nhất khiến người lớn đi khám hoặc ra nhà thuốc. Sốt không phải là bệnh mà là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang phản ứng với một tác nhân nào đó, thường là nhiễm trùng. Nhiều trường hợp sốt nhẹ có thể theo dõi và chăm sóc tại nhà, nhưng cũng có những dấu hiệu cảnh báo cần đi khám sớm. Bài viết giúp bạn hiểu rõ khi nào nên theo dõi, khi nào nên đến cơ sở y tế.

Sốt là gì và bao nhiêu độ thì gọi là sốt?

Thân nhiệt bình thường của người lớn thường dao động quanh 36,5 đến 37,5 độ C. Khi đo ở nách, nhiệt độ từ khoảng 37,5 độ C trở lên thường được xem là sốt. Mức độ sốt có thể chia tương đối: sốt nhẹ khoảng 37,5 đến 38 độ C, sốt vừa 38 đến 39 độ C, sốt cao trên 39 độ C. Con số chỉ là một phần, điều quan trọng là tình trạng chung của người bệnh và diễn tiến theo thời gian.

Nguyên nhân thường gặp gây sốt ở người lớn

• Nhiễm virus đường hô hấp như cảm lạnh, cúm.
• Nhiễm khuẩn như viêm họng, viêm phổi, nhiễm trùng tiểu, nhiễm trùng da.
• Sốt xuất huyết và các bệnh truyền nhiễm theo mùa.
• Phản ứng sau tiêm chủng hoặc sau một số thuốc.
• Nguyên nhân khác như bệnh viêm, bệnh tự miễn hoặc say nắng.

Việc xác định nguyên nhân cần bác sĩ thăm khám, đặc biệt khi sốt kéo dài.

Cách đo thân nhiệt đúng

1. Chọn nhiệt kế điện tử hoặc hồng ngoại còn hoạt động tốt.
2. Đo khi nghỉ ngơi, tránh đo ngay sau vận động, tắm nước nóng hoặc ăn uống nóng lạnh.
3. Đo nách: lau khô nách, đặt đầu nhiệt kế vào giữa nách, kẹp tay sát người đến khi nhiệt kế báo.
4. Ghi lại nhiệt độ, giờ đo và triệu chứng đi kèm.

Khi nào có thể theo dõi tại nhà?

Bạn có thể theo dõi tại nhà khi sốt nhẹ đến vừa, người vẫn tỉnh táo, uống nước và ăn được, không khó thở và có triệu chứng nhẹ như ngạt mũi, đau họng, đau mỏi người. Thời gian theo dõi thường khoảng 2 đến 3 ngày, nếu bệnh không cải thiện hoặc nặng lên, nên đi khám.

Chăm sóc người lớn bị sốt tại nhà

• Nghỉ ngơi nhiều, tránh làm việc nặng.
• Uống đủ nước: nước lọc, nước ấm, dung dịch bù nước, nước canh loãng.
• Mặc quần áo thoáng, mỏng, giữ phòng thoáng mát, tránh ủ quá kín.
• Lau người bằng khăn ấm khi sốt cao, tránh dùng nước quá lạnh hoặc cồn.
• Ăn thức ăn dễ tiêu, chia nhỏ bữa.
• Dùng thuốc hạ sốt khi cần, đúng liều theo hướng dẫn trên nhãn hoặc tư vấn của dược sĩ. Không dùng cùng lúc nhiều thuốc có cùng hoạt chất hạ sốt.

Dấu hiệu cần đi khám sớm

Hãy đến cơ sở y tế ngay khi sốt kèm theo:

• Khó thở, đau ngực, thở nhanh.
• Đau đầu dữ dội, cứng cổ, sợ ánh sáng, lơ mơ hoặc lú lẫn.
• Nôn nhiều, không uống được nước, dấu hiệu mất nước.
• Đau bụng dữ dội, vàng da, nước tiểu sẫm màu.
• Xuất hiện ban, xuất huyết dưới da, chảy máu cam hoặc chảy máu chân răng.
• Sốt cao liên tục trên 39 độ C hoặc sốt kéo dài quá 3 ngày.
• Sốt ở người có bệnh nền như tim mạch, tiểu đường, suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai hoặc người cao tuổi.

Những điều không nên làm khi bị sốt

• Tự ý dùng kháng sinh khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
• Uống thuốc hạ sốt quá liều hoặc quá thường xuyên.
• Đắp hoặc chườm lạnh quá mức, tắm nước quá lạnh.
• Dùng rượu, cồn để lau người.
• Ép ăn uống khi người bệnh không muốn, thay vào đó cho uống nước từng ngụm nhỏ.

Chú ý sốt trong mùa dịch

Vào những giai đoạn có dịch sốt xuất huyết, cúm hoặc các bệnh hô hấp, sốt có thể là dấu hiệu đầu tiên của bệnh truyền nhiễm. Ngoài việc theo dõi thân nhiệt, bạn cần để ý các biểu hiện đi kèm như đau sau hốc mắt, đau cơ nhiều, buồn nôn, đau bụng, chảy máu bất thường. Nếu nghi ngờ, hãy đi khám sớm thay vì tự điều trị tại nhà, nhất là khi sốt kéo dài từ 2 đến 3 ngày.

Sổ theo dõi sốt đơn giản

Bạn có thể ghi nhanh vào sổ hoặc điện thoại: thời điểm đo, nhiệt độ, thuốc đã dùng và giờ uống, lượng nước uống, triệu chứng mới xuất hiện. Thông tin này giúp bác sĩ đánh giá diễn tiến bệnh nhanh và chính xác hơn khi bạn đến khám.

Người nhà cần làm gì?

Hãy theo dõi sát người bệnh, nhất là người cao tuổi hoặc người ở một mình. Nhắc uống nước, nghỉ ngơi và đo nhiệt độ đều đặn. Nếu thấy người bệnh lơ mơ, thở nhanh hoặc không uống được nước, hãy đưa đến cơ sở y tế ngay, đừng chờ qua đêm.

Câu hỏi thường gặp

Sốt bao nhiêu độ thì cần uống thuốc hạ sốt?

Thông thường khi sốt gây khó chịu, thường từ khoảng 38,5 độ C trở lên hoặc khi người bệnh mệt nhiều. Dùng đúng liều theo hướng dẫn và hỏi dược sĩ nếu có bệnh nền.

Sốt không có triệu chứng khác có nguy hiểm không?

Không phải lúc nào cũng nguy hiểm, nhưng nếu sốt kéo dài không rõ nguyên nhân, bạn nên đi khám để tìm nguyên nhân.

Có nên đi xét nghiệm khi sốt?

Khi sốt kéo dài, sốt cao hoặc có dấu hiệu nặng, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm để tìm nguyên nhân, ví dụ nghi sốt xuất huyết, nhiễm khuẩn.

Kết luận

Sốt là phản ứng thường gặp của cơ thể. Hãy theo dõi nhiệt độ, nghỉ ngơi, uống đủ nước và biết các dấu hiệu cảnh báo để đi khám đúng lúc. Dược sĩ Nhà thuốc An Phúc luôn sẵn sàng tư vấn thêm qua số 0932 322 778.

Bài viết liên quan

• Tủ thuốc gia đình: Nên có những gì và bảo quản ra sao?
• Tăng đề kháng khi giao mùa: 7 thói quen đơn giản mỗi ngày
• Tăng huyết áp: dấu hiệu, nguyên nhân và cách kiểm soát